Warsztaty koronki klockowej trwają już cztery miesiące. Pasjonatki pod okiem pani Jadwigi Śliwa poznają tajniki tego unikatowego i kunsztownego rzemiosła.
„Bobowska koronka klockowa to jedno z najbardziej unikalnych i kunsztownych rzemiosł tradycyjnych w Polsce. To rękodzieło o wielowiekowej historii, nierozerwalnie związane z malowniczym miasteczkiem Bobowa w województwie małopolskim, które uznawane jest za nieoficjalną stolicę tej techniki. W odróżnieniu od popularnych koronek szydełkowych (jak np. koniakowska), koronka klockowa nie jest dziergana, lecz tkana na specjalnej poduszce za pomocą wielu par drewnianych szpulek.
W marcu 2023 roku to niezwykłe rzemiosło zostało oficjalnie wpisane na Krajową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego, co potwierdza jego ogromne znaczenie dla polskiej tożsamości kulturowej.
Co wyróżnia to rzemiosło?
- Unikalna technika pracy: Koronki powstają przy użyciu tzw. klocków – specjalnie toczonych podłużnych drewnianych szpulek, na które nawija się nici. Koronczarka przypina wzór na papierze lub preszpanie do specjalnego wałka/bębna (wypchanego najczęściej sianem) i przy pomocy metalowych szpilek przeplata ze sobą nici, tworząc misterną strukturę.
- Tradycyjny surowiec: Cechą charakterystyczną odmiany bobowskiej jest stosowanie przede wszystkim nici lnianych w naturalnych odcieniach złamanej bieli, beżu czy szarości, co nadaje wyrobom niezwykłą trwałość i szlachetny wygląd.
- Geometryczno-roślinne wzornictwo: Tradycyjny kanon bobowski wyróżnia się pasowością oraz motywami inspirowanymi lokalną przyrodą. Do kanonicznych wzorów należą m.in. ślimaki, dębówki, cygańska droga, lilie, aniołki czy dmuchawce.
Rys historyczny i sukcesy międzynarodowe
- Korzenie (XVI wiek): Choć technika ta pochodzi z Włoch i Flandrii, do Polski trafiła prawdopodobnie w XVI wieku m.in. dzięki królowej Bonie. To właśnie w Bobowej rzemiosło to znalazło idealne warunki do rozwoju.
- Krajowa Szkoła Koronkarska (1899 r.): Pod koniec XIX wieku w celu sformalizowania i ochrony tej tradycji założono profesjonalną szkołę zawodową.
- Światowe laury: Kunszt bobowskich koronczarek szybko zyskał międzynarodowe uznanie. Uczennice szkoły z Bobowej zdobyły brązowy medal na wystawie w Saint Louis w 1902 roku oraz złoty medal w San Francisco w 1905 roku.
Żywa tradycja dzisiaj
Rzemiosło to nie stało się jedynie eksponatem muzealnym. Bobowa żyje swoją tradycją – motywy koronkowe można tam spotkać w przestrzeni miejskiej w postaci imponujących koronkowych murali (np. autorstwa znanej artystki NeSpoon). Od 2000 roku miasto organizuje coroczny Międzynarodowy Festiwal Koronki Klockowej, który przyciąga rzemieślników z całego świata, a lokalne instytucje wydały profesjonalny Wzornik Bobowskiej Koronki Klockowej, dbając o czystość tradycyjnych splotów dla przyszłych pokoleń.
Źródło: internet
- HISTORIA KORONKI KLOCKOWEJ W POLSCE | Koronka Klockowa
- KORONKA KLOCKOWA – Centrum Kultury i Promocji Gminy Bobowa
- Koronka-klockowa.pdf
- Koronka z Bobowej – piękny przykład małopolskiego folkloru – Artykul – VisitMalopolska
